Wihdatopia is geworteld in het besef dat de vluchtelingencrisis van de eenentwintigste eeuw een stedelijk probleem is. Steeds meer mensen vluchten naar de stad in plaats van het kamp. Deze nieuwe beweging leidt tot een nieuw wereldwijd fenomeen, vluchtsteden. Eén van deze vluchtsteden is Amman de hoofdstad van Jordanië. De huisvestingsopgave heeft zich hier verplaatst van een niemandsland naar de bestaande leefomgeving. Hoe gaat Amman om met deze nieuwe realiteit? Wihdatopia verkent de mogelijkheden of voor dit stedelijk vraagstuk een stedelijke oplossing kan worden gevonden. Het onderzoek verkent deze horizon aan de hand van een praktijkvoorbeeld uit de stad, het Palestijns vluchtelingenkamp Al-Wihdat. Een nederzetting met naar schatting 75.000 inwoners en meer dan 60 jaar na dato nog steeds ondersteund door internationale hulpverlening. Kamp en stad worden vaak gezien als twee verschillende entiteiten. De nieuwe realiteit van het vluchtelingenvraagstuk daagt ons uit deze vooringenomen juxtapositie achter ons te laten en op zoek te gaan naar de overeenkomsten tussen kamp en stad. Wihdatopia onderzoekt deze verbonden toekomst in drie onderdelen: empirisch onderzoek, ontwerp en reflectie.

Het empirisch onderzoek verkent de groei van het kamp in relatie tot de ontwikkeling van de stad en haar context. De observaties van Al-Wihdat’s historische ontwikkeling laten zien hoe het kamp van een uitzonderingspositie via een heterotopische tussenfase een symbiotische relatie met de stad Amman heeft ontwikkeld. Uit het vooronderzoek blijkt ook dat de afhankelijkheid en het isolement als gevolg van hulpverlening het kamp belemmeren om een volgende stap te maken in haar ontwikkeling. Na jaren van emancipatie is de vooruitgang gestagneerd. Door de aanwezigheid van het hulpverleningsinfuus en het gebrek aan centraal gezag zit de vluchtelingengemeenschap vast in tijd en ruimte. Op basis van een hypothetische ontwerpinterventie wordt deze uitzichtloze situatie doorbroken. De stedenbouwkundige ingreep is gebaseerd op twee bestuurlijke prikkels; het verbannen van internationale hulpverlening en verlenen van eigendomsrechten aan de bewoners die de grond al zo lang hebben bewoond. Het ontwerp bouwt voort op arabische principes uit een regionale planningstraditie. Het plan gaat uit van een onopgelost  ontwikkelingsperspectief. De strategische ingreep schept condities op basis waarvan het kamp organisch kan doorgroeien naar een inclusieve wijk. Een stadswijk met een architectuur en stedenbouw die een in potentie nieuwe set aan iconische afbeeldingen documenteert van een veel grotere relevantie en inhoud. De reflectie op het onderzoek toont aan dat vluchtelingenkampen onderdeel kunnen en moeten zijn van stedelijke ontwikkeling. Deze stelling wordt onderbouwd met een theorie die in verregaande mate ontleend is aan de ontwikkelingslogica van Al-Wihdat’s transformatie van kamp naar stad. Dit biedt uitzicht op een nieuwe norm voor het hulpverleningsvraagstuk als stedelijk probleem. Want deze vluchtsteden zijn namelijk de plaatsen waar een volgende generatie geboren zal worden, of waar de volgende grote explosie van geweld zal plaatsvinden. Door de stedelijke problematiek van vluchtelingenopvang onder ogen te zien, kan dit vraagstuk onderdeel worden van een narratief over steden van de toekomst wereldwijd. Onze kennis, vermogen en bereidheid om in deze plekken te investeren zal het verschil maken. 

Nominatie archiprix

Ook werkgever MUST is trots op Bram’s nominatie voor de Meester én Archiprix.

Opening Secret Society

Onlangs leverde Fleur Groenendijk Venture Capital een bijdrage aan het nieuwe werk van Vincent Ceraudo ‘From there we came outside and we saw the stars’. Afgestudeerd aan de Ateliers startte Vincent Ceraudo in februari 2019 zijn Artist in Residence bij Atelier van...

SubRise van TomDavid, kwartaalwinnaars 2015

In 2015 ontving TomDavid architectenbureau € 2.500 om het project SubRise te realiseren. Inmiddels is SubRise te bewonderen bij het Havenbedrijf Rotterdam.     On a unique metropolitan site on the Maas, the SubRise transforms the seemingly monofunctional...

Ankie’s essay in The Routledge Companion Guide to Fascist Italian Architecture

After some exciting adventures abroad Ankie is back to write on one of her favourite topics: architecture designed during the Mussolini-era of Italy, and it's political reception until today. Follow her on LinkedIn and see what she's up to!

Winnaar 2e kwartaal Tim Peeters met “De Ruimte tussen de Dingen”

Met veel plezier kondigen wij aan dat de winnaar van het tweede kwartaal van 2019 bekend is: Tim Peeters met "De Ruimte tussen de Dingen", leren van Hong Kong.  De Ruimte tussen de Dingen - een aan het werk van Herman Hertzberger ontleende term - is een onderzoek...

ACHS 2020: Futures Association of Critical Heritage Studies 5th Biennial Conference

Ankie Petersen, winnaar van de 1e kwartaalbijdrage 2018, attendeerde ons op deze interessante conferentie over erfgoed. ACHS 2020: FuturesAssociation of Critical Heritage Studies 5th Biennial Conference University College London, UK26th August-30th August 2020...

Inspired to realise your own masterplan? Submit for €2.500

Heb je ideeën over Rotterdam en haar stedelijke transformatie? Kun je subsidie gebruiken om je project, onderzoek of idee te realiseren? We zijn erg benieuwd en ontvangen tot zondag 30 juni de aanvragen voor kwartaal drie. Dus aarzel niet en pak je kans om voor €2.500...